1. Trước khi tắt thở , có người tay chân run rẩy , gân mạch co rút lại . Lúc ấy chúng ta biết tạng phủ của người này đang vô cùng đau đớn . Sự đau đớn đó thấm đến từng lỗ chân lông.
2. Có người trước khi tắt thở , sắc mặt nhợt nhạt , hơi thở khò khè , thân mình run rẩy . Ta biết lúc ấy lục phủ ngũ tạng của họ lạnh buốt như băng tuyết , chịu muôn vàn đau khổ.
3. Có người trước khi tắt thở , hơi thở ra rất nhiều , mà hơi hít vào lại rất ít ; da bị ửng đỏ , tinh thần mê man . Bấy giờ người này sức lực suy kiệt dần dần.
Phần nhiều con người trước khi tắt thở thường trải qua ba giai đoạn như trên , rồi trút hơi thở cuối cùng ra đi .
Người chết rồi biểu hiện ra từng tướng trạng nơi khuôn mặt và thân thể , qua đó chúng ta biết người đó sanh về cảnh giới lành hay dữ .

I.1. Người chết có những biểu hiện sanh vào địa ngục
- Có người trước khi chết , đưa hai tay lên qườ quạng trên hư không.
- Có người trước khi chết , kêu gào la khóc.
- Có người trước khi chết , đi đại tiểu tiện ra ngoài mà không hay không biết.
- Có người trước khi chết , hai mắt nhắm lại không dám mở ra.
- Có người trước khi chết , thường xoay mặt vào vách , hoặc úp mặt xuống giường .
- Có người trước khi chết , cố nằm nghiêng mà ăn , mình mẩy, miệng mồm hôi hám.
- Có người trước khi chết , hai chân run rẩy , sống mũi siêu vẹo .
- Có người trước khi chết , hai mắt đỏ ngầu.
- Có người trước khi chết , thân hình co rút lại .
Khi đó , hơi lạnh từ trên đầu xuống đến bàn chân người bệnh , rồi hơi ấm trụ nơi bàn chân . Trường hợp đó , ta biết người này sẽ đọa vào cảnh giới địa ngục xấu ác.
2. Có người trước khi tắt thở , sắc mặt nhợt nhạt , hơi thở khò khè , thân mình run rẩy . Ta biết lúc ấy lục phủ ngũ tạng của họ lạnh buốt như băng tuyết , chịu muôn vàn đau khổ.
3. Có người trước khi tắt thở , hơi thở ra rất nhiều , mà hơi hít vào lại rất ít ; da bị ửng đỏ , tinh thần mê man . Bấy giờ người này sức lực suy kiệt dần dần.
Phần nhiều con người trước khi tắt thở thường trải qua ba giai đoạn như trên , rồi trút hơi thở cuối cùng ra đi .
Người chết rồi biểu hiện ra từng tướng trạng nơi khuôn mặt và thân thể , qua đó chúng ta biết người đó sanh về cảnh giới lành hay dữ .

I.1. Người chết có những biểu hiện sanh vào địa ngục
- Có người trước khi chết , đưa hai tay lên qườ quạng trên hư không.
- Có người trước khi chết , kêu gào la khóc.
- Có người trước khi chết , đi đại tiểu tiện ra ngoài mà không hay không biết.
- Có người trước khi chết , hai mắt nhắm lại không dám mở ra.
- Có người trước khi chết , thường xoay mặt vào vách , hoặc úp mặt xuống giường .
- Có người trước khi chết , cố nằm nghiêng mà ăn , mình mẩy, miệng mồm hôi hám.
- Có người trước khi chết , hai chân run rẩy , sống mũi siêu vẹo .
- Có người trước khi chết , hai mắt đỏ ngầu.
- Có người trước khi chết , thân hình co rút lại .
Khi đó , hơi lạnh từ trên đầu xuống đến bàn chân người bệnh , rồi hơi ấm trụ nơi bàn chân . Trường hợp đó , ta biết người này sẽ đọa vào cảnh giới địa ngục xấu ác.

I.2. Người trước và sau khi chết có những biểu hiện sanh vào ngạ quỷ
- Có người trước khi chết , ưa lè lưỡi liếm môi.
- Có người trước khi chết , thân hình nóng như lửa đốt .
- Có người trước khi chết , khát nước , đòi ăn uống liên tục .
- Có người trước khi chết , hai mắt trợn lên không nhắm lại .
- Có người trước khi chết , không đi tiểu tiện mà đi đại tiện rất nhiều.
- Có người trước khi chết , đầu gối bên phải lạnh trước.
- Có người trước khi chết , hai bàn tay nắm cứng lại. Đây là biểu hiện của lòng bỏn xẻn nuối tiếc của cải tài sản, vợ con…
Khi đó , hơi lạnh dần dần đi xuống hoặc từ dưới bàn chân đi lên đến đầu gối người bệnh , rồi hơi ấm dừng ngay đầu gối. Trường hợp đó , ta biết người này sanh vào cảnh giới ngạ quỷ xấu ác
.
I.3. Người trước khi chết có những biểu hiện sanh vào súc sanh
- Tâm quyến luyến , không muốn rời xa vợ con , chồng con , người thân.
- Có người trước khi chết , tay chân co quắp lại.
- Có người trước khi chết , thân mình toát ra mồ hôi.
- Có người trước khi chết , nói nămg hổn loạn.
- Có người trước khi tắt thở , miệng hay ngậm đồ ăn.
Khi đó, hơi lạnh từ trên đầu xuống (có người lạnh từ dưới bàn chân lạnh lên) rồi dừng lại ở bụng người bệnh , hơi ấm trụ tại đây . Trường hợp đó , ta biết người này sanh vào cảnh giới súc sanh đau khổ.
I.4. Người trước khi chết có những biểu hiện sanh trở lại làm người
- Có người trước khi chết , lòng vui vẻ , miệng mỉm cười.
- Có người trước khi chết , thân không bị các sự đau khổ hành hạ bức bách.
- Có người trước khi chết , con cháu người thân thương yêu gần gũi.
- Có người trước khi chết ,dặn dò con cháu , hoặc để di chúc lại rõ ràng , sáng suốt.
- Có người trước khi chết , lòng tôn kính Phật Pháp Tăng tam bảo.
Khi đó , hơi lạnh từ dưới chân lên đến ngực rồi hơi ấm trụ tại đây. Trường hợp đó , ta biết người này sanh vào cõi Người.
I.5. Người trước khi chết có những biểu hiện sanh về cõi Trời
- người trong suốt cuôc đời, lòng luôn quý mến mọi người.
- Có người trước khi chết , tinh thần tỉnh táo.
- Có người trước khi chết , thân thể không hôi thối.
- Có người trước khi chết , sống mũi không siêu vẹo.
- Có người trước khi chết , tâm không buồn giận , sợ sệt , chán nản.
- Có người trước khi chết , không lưu luyến tài sản , của cải , nhà cửa , vợ con .
- Có người trước khi chết , ngữa mặt mỉm cười mà đi thật thanh thản.
Khi đó, hơi thở lạnh từ dưới chân lên đến trán rồi hơi ấm dừng ở đó. Trường hợp biểu hiện này rất tốt , ta biết người này sanh về cõi trời .

I.6. Người trước khi chết có những biểu hiện sanh về cõi Đức Phật A-di-đà
- Có người trước khi chết , tinh thần tỉnh táo,
- Có người trước khi chết , biết trước ngày giờ ra đi.
- Có người trước khi chết , tắm rửa thay quần áo.
- Có người trước khi chết , niệm Phật không dứt
- Có người trước khi chết , ngồi ngay thẳng mà đi.
- Có người trước khi chết , mùi thơm lạ bay khắp phòng.
- Có người trước khi chết , được hào quang Phật chiếu sáng vào thân thể.
- Có người trước khi chết , nghe nhạc trời trổi lên giữa hư không.
- Có người trước khi chết , tự nói ra bài kệ để dặn dò mọi người.
Khi đó , hơi lạnh từ dưới lòng bàn chân lên đến đỉnh đầu rồi hơi ấm dừng lại ở đây.
Trường hợp đó, ta biết người này vãng sanh về cõi Phật.
Theo KHI LÂM CHUNG
Tỳ kheo Thích Nhuận Nghi biên soạn


